Günlük Dünya ve Türkiye Haberleri

Al Jazeera’nın 30 Eylül tarihli aktarımına göre ABD Başkanı Donald Trump, İran savaşının “çok yakında” sona ereceğini söyledi; ancak takvim veya anlaşma ayrıntısı açıklamadı. Aynı haber akışında, Lübnan’ın resmî haber ajansına dayandırılarak İsrail topçusunun ülkenin güneyindeki El Mansuri’yi hedef aldığı bildirildi. Trump’ın açıklaması, doğrulanmış bir ateşkes anlaşması anlamına gelmiyor.

Reuters’ın iki ABD yetkilisine dayandırdığı habere göre Savunma Bakanı Pete Hegseth’in, general ve amiral kadrolarının yüzde 20 azaltılmasını öngören planı 30 Eylül’de açıklaması bekleniyor. Plan, bir ila dört yıldızlı rütbelerdeki kadroları kapsıyor; haberin yayımlandığı aşamada tamamlanmış bir uygulama değil.

Donald Trump ve büyük teknoloji şirketlerinin yöneticileri, 29 Eylül’de Beyaz Saray’da yapay zekâ güvenliğine ilişkin gönüllü bir anlaşma imzaladı. BBC’ye göre anlaşma, şirketlerin kendi sistemlerinin güvenliğini sağlamasını, sorunları hızla gidermesini ve bağımsız denetçilerle çalışmasını öngörüyor. Trump ayrıca bir gözetim kurulu oluşturacağını söyledi; kurulun üyeleri açıklanmadı.

Somali makamları, kaçırılan MT Honour 25 tankerindeki beş mürettebatın korsanlar tarafından öldürüldüğünü açıkladı. Puntland yönetimine göre güvenlik güçleri gemiyi kurtardı ve 16 şüpheli korsanı yakaladı; ölümler 29 Eylül’de duyuruldu. Al Jazeera’nın AFP ve Reuters katkılı haberine göre olay, Somali korsanlığıyla bağlantılı olarak on yılı aşkın süredir bildirilen ilk ölüm vakaları olabilir.

Fransa’da kamu çalışanları 29 Eylül’de ücret artışı ve daha iyi çalışma koşulları talebiyle ülke çapında gösteriler düzenledi. Ayrı öğrenci protestolarında ise yetkililere göre en az 440 kişi gözaltına alındı. Eylemler, hükümetin 2027 bütçesi hazırlıkları ve kamu çalışanlarının temel ücretlerini dondurma planına yönelik tepkiyle aynı döneme denk geldi.

Devlet Denetleme Kurulu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla sermaye piyasalarındaki son dönem yatırım fonu işlemlerine ilişkin inceleme ve denetim başlattı. TRT Haber’in AA kaynaklı haberine göre hazırlanacak raporlar, gerekli işlemler için yetkili idari ve adli mercilere iletilecek. İncelemenin başlaması, ilgili kişi veya kuruluşlar hakkında kesinleşmiş bir ihlal kararı bulunduğu anlamına gelmiyor.

Habertürk ve NTV’nin aktardığına göre Anayasa Mahkemesi, Türk Medeni Kanunu’nun 175’inci maddesindeki “süresiz olarak” ibaresini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Resmî Gazete’de yayımlandığı bildirilen kararın yürürlüğü dokuz ay ertelendi. Bu nedenle gelişme, mevcut nafaka yükümlülüklerinin bugün kendiliğinden sona erdiği şeklinde yorumlanmamalı.

Meteoroloji Genel Müdürlüğünün 30 Eylül tahminlerini aktaran kaynaklara göre, gök gürültülü sağanak ve fırtına nedeniyle 20 il için sarı kodlu uyarı yayımlandı. Uyarılar, İstanbul ve İzmir’in de aralarında bulunduğu Marmara, Ege ve Karadeniz illerini kapsıyor. TRT Haber ayrıca Sakarya’daki sel nedeniyle bazı okullarda 30 Eylül’de eğitime ara verildiğini bildirdi.

TRT Haber’in 30 Eylül tarihli haberine göre TBMM Genel Kurulu, 1 Ekim’de yasama çalışmalarına yeniden başlayacak. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yeni yasama yılı açılışında Genel Kurul’a hitap etmesi planlanıyor. Açılış, gerçekleşmiş bir oturum değil, duyurulmuş program niteliğinde.

TRT Haber’in duyurusuna göre TEKNOFEST Güneydoğu’nun 30 Eylül’de Şanlıurfa GAP Havalimanı’nda ziyaretçilere açılması planlanıyor. Havacılık, uzay ve teknoloji alanlarını bir araya getiren etkinliğin açılışının gerçekleştiği, bu özet hazırlanırken ayrıca doğrulanmadı.